Czego dowiesz się z tej lekcji?:

• Jak zrobić napar z kwiatów bławatka?
• Jakie właściwości lecznicze posiada napar z bławatka?
• Jakie zastosowanie ma taki napar?

Chaber bławatek (Centaurea cyanus) - Delikatna polna roślina zdobiąca letni krajobraz większości Europy, występuje również pod innymi nazwami ludowymi: głowacz, jasieniec, macoszka, wawer, bławatek, bławat, bławatni, błękitny kwiat, chaber łąkowy, kardy, modrak, modrokwiat, jasieniec, wasilek, wawr, wołoszka.

Jest symbolem cnót pruskich, ulubionym kwiatem Fryderyka Wilhelma I, zaś kolor zaczerpnięty od tego kwiatu jest nazywany błękitem pruskim i stał się oficjalną barwą armii pruskiej.

Wskazania do stosownia

- Choroby układu moczowego

- Kamienie nerkowe i podatność do ich powstawania

- Gromadzenie wody w organizmie

- Bóle oczu (zapalenie spojówek, nadwrażliwość na światło - często spotykane przy boreliozie, oraz dla osób pracujących dużo przed ekranem monitora)

- Problemy z krążeniem

- Choroby nerek

- Grzybica

- Łupież

- Stany zapalne

- Ogólne osłabienie organizmu

Co warto wiedzieć o bławatku?

›  Chaber bławatek podobnie jak rumianek czy pokrzywa jest na tyle pospolitą rośliną porastającą nasze rodzime pola, że przestajemy dostrzegać jej liczne właściwości zdrowotne szukając gotowych receptur z apteki albo egzotycznych eliksirów na wszystko.

›  Podstawową zaletą bławatka są jego zbawienne aktywności w sferze chorób układu moczowego. Dzięki działaniu przeciwzapalnemu łagodzi objawy zapalenia pęcherza, ale też działa rozkurczowo i zapobiega powstawaniu kamieni nerkowych.

›   Zaleca się również stosowanie naparów z chabru jako terapię pomocniczą w leczeniu poważniejszych chorób nerek. Pomaga pozbyć się obrzęków wynikających właśnie z chorób związanych z układem moczowym czy też z układem krążeniowym. Reguluje jego działanie i poprawia ogólną wydolność.

›   Bławatek ma działanie łagodzące i sprawdzi się ono zarówno wewnątrz, jak i na zewnątrz organizmu. Pomoże w leczeniu grzybicy skóry i złagodzi łojotok zarówno na skórze głowy, jak i na twarzy. Kąpiel w bławatku zadziała antybakteryjnie, natomiast okłady pomogą złagodzić zapalenie spojówek czy też nadwrażliwość oczu na światło.

Aktywne substancje bławatka.

»  Glikozydy antocyjanowe – łagodzące stany zapalne pęcherza i objawy kamicy nerkowej.

»  Flawonoidy – działanie antyoksydacyjne i przeciwzapalne.

»  Związek goryczowy centauryna – działanie łagodzące, blokujące ataki wolnych rodników i przeciwzapalne.

»  Heterozyd, cychoryna, a także pierwiastki, w tym mangan – chroniące przed atakami wolnych rodników, wspierające układ kostny, działające przeciwzapalnie i wspierające prawidłowe funkcjonowanie całego organizmu.

»  Flawonoidowe aglikony (kwercetyna, kemferol, izorhamnetyna, apigenina, luteolina, hispidulina) i ich glikozydy oraz kwas kawowy, chlorogenowy, kwas chlorowodorowy i kwas chlorowodorowy

Szerokie spektrum leczniczego działania.

1. "Najważniejszymi właściwościami wyróżniającymi chaber bławatek na tle innych roślin jest zbawienny wpływ na leczenie kamicy nerkowej i zapalenia pęcherza. Odpowiadają za to glikozydy antocyjanowe. Napary z bławatka są stosowane głównie w leczeniu stanów zapalnych nerek, a także pęcherza moczowego, jednak odnajdują zastosowanie też terapiach innych chorób. Wspierają także terapię kamicy nerkowej."

2. "Przyspieszą pozbywanie się nadmiaru wody i soli wynikających właśnie z chorób nerek."

3. "Działanie przeciwzapalne i antybakteryjne ma znaczenie w leczeniu i profilaktyce wielu częstych schorzeń. Na przykład przemywanie oczu wacikiem nasączonym naparem z bławatka złagodzi zapalenie spojówek i inne choroby oczu, w tym nadwrażliwość na promieniowanie słoneczne czy bijące z ekranów komputera czy telewizora."

4. "Chaber bławatek wspiera produkcję żółci, dlatego też usprawnia proces trawienia i wydalania toksyn z organizmu w naturalny i łagodny sposób."

5. "Napary z tego zioła znajdują także zastosowanie w leczeniu problemów ze skórą. Pomagają łagodzić podrażnienia, leczyć trądzik i inne zmiany dermatologiczne. Sprawdzi się również w codziennej pielęgnacji skóry trądzikowej i tłustej. Można go wykorzystać do walki z łupieżem i grzybicą. Znakomicie wpływa na kondycję włosów. Łagodzi podrażnienia skóry, ale też zmniejsza widoczne oznaki zmęczenia, takie jak sińce pod oczami."

Ciekawostki

1. Dawniej używano sproszkowany bławatek do tamowania krwi i posypywano nim ranę.

2. Podczas krwawienia z nosa, praktykowano wąchanie bławatka oraz noszenie jego korzenia na szyi.

3. Występowanie bławatka w naszych rejonach jest związane z rozpowszechnianiem się upraw zboża.

4. Obecna nazwa rodzajowa cyanus pochodzi od „cyjanu” – odcienia koloru niebieskiego.

5. Nazwa Centaurea pochodzi od nazwy starożytnego centaura Chirona – który zasłynął w mitologii jako nauczyciel greckich herosów, oraz z znajomości sztuki lekarskiej. Z kwiatów bławatka pozyskiwano barwnik do barwienia papieru, octu i leków.

Czego dowiesz się z tej lekcji?

• Jak zrobić napar z korzenia arcydzięgla?
• Jakie ma zastosowanie tak przygotowany napar?
• Jak działa napar z korzeni arcydzięgla?

Co jeszcze warto wiedzieć o arcydzięglu?

Arcydzięgiel (Archangelica officinalis) Łacińska nazwa tego zioła wywodzi się od "Archangelos", oznaczającego archanioła. Legenda głosi, że to właśnie archanioł Gabriel objawił cudowne właściwości tego zioła. W okresie renesansu nazywano go nawet zielem Ducha Świętego. Bardzo często mówi się o tym, że arcydzięgiel dla Europejczyków jest jak żeń-szeń dla Chińczyków.

Wskazania do stosowania naparu z arcydzięgla:

- Zaburzenie trawienia

- Zaburzenie wydzielania soków żołądkowych

- Gazy i wzdęcia (SIBO i ZJD)

- Nadmierne gromadzenie wody

- Brak apetytu

- Bezsenność

- Łagodne stany lękowe i napięcia

- Zatoksycznienie organizmu

- Stres

- Biegunki

- Zaparcia

- Niestrawność

- Kamica nerkowa

- Oparzenia, owrzodzenia, rany

Szerokie spektrum działania.

›  Szczególnie korzystnie wpływa na układ trawienny. Pomaga w niestrawności, wspiera proces trawienia i przemiany materii, pobudza produkcję soków trawiennych, działa wiatropędnie. Ma też właściwości podkręcające apetyt.

›  Do tego ma działanie moczopędne i wzmagające potliwość, przez co przyspiesza pozbywanie się toksyn z organizmu. Ma działanie rozgrzewające, dlatego świetnie sprawdza się do nacierania miejsc dotkniętych bólami reumatycznymi czy też nerwobólami.

›   Jej stosowanie daje lekko znieczulający efekt. Ma działanie uspokajające i rozkurczowe, więc pomaga w niwelowaniu bólu brzucha i innych dolegliwości z nim związanych.

›   Pomoże każdemu, kto jest narażony na stres. Złagodzi napięcie i ułatwi zasypianie. Przy dłuższym stosowaniu pomaga zbudować większą odporność na stres. Płukanki z arcydzięgla sprawdzą się do pielęgnacji włosów przetłuszczających się i takich z łupieżem.

›  Wyróżnia się właściwościami przeciwzapalnymi.

Arcydzięgiel zawiera ponad 100 aktywnych składników wykorzystywanych w lecznictwie. Do najważniejszych zalicza się:

»  kumaryny (angelicyna, ostol, ostenol, imeratoryna, ksantotoksyna, bergapten, umbelifron oraz umbeliprenina),

»   garbniki i flawonoidy(pochodne naryngeniny – archangelon i 7,4-diprenylonaryngenina),

»   beta-sitosterol, β-felandren, α-pinen, p-cymen oraz kwasy hydroksydekapentanowy i masłowy.

»   olejki eteryczne

Badania nad arcydzięglem.

Arcydzięgiel jest jedną z najbardziej wartościowych roślin w świecie ziołolecznictwa. Ma szczególne zastosowanie w leczeniu zaburzeń trawienia oraz układu nerwowego.

1. "Niweluje wzdęcia, zaparcia, zmniejsza kolki, a także pobudza apetyt. Ma wpływ na zwiększenie produkcji enzymów trawiennych, a więc śliny czy soku żołądkowego."

2. "Wspiera organizm w procesie przemiany materii i wydalaniu toksyn. Sprawdzi się w rekonwalescencji po zatruciach pokarmowych, alkoholowych i nikotynowych."

3. "Warto stosować korzeń arcydzięgla do łagodzenia bólu brzucha i innych dolegliwości bólowych wynikających ze skurczy mięśni gładkich. Wszystko dzięki działaniu rozkurczowemu tej rośliny."

4. "Ponadto arcydzięgiel działa uspokajająco, obniża nadmierne pobudzenie nerwowe, niweluje nerwice czy ogólnie ciągłe napięcie nerwowe.Ułatwi zasypianie, ale też wzmocni odporność organizmu na stres. Przynosi ulgę w bólach pochodzenia reumatycznego i w nerwobólach."

5. "Nada się też do zwalczania stanów zapalnych oraz złagodzi świąd dzięki swoim właściwościom bakteriobójczym i grzybobójczym oraz znieczulającym."

6. "Odnajduje też zastosowanie w kosmetyce, wzmacniając efekt opalania. Płukanki z arcydzięgla pomogą zmniejszyć przetłuszczanie się włosów i łupież."

Czego dowiesz się w tej lekcji?

• Właściwości lecznicze goździków
• Zasady przygotowania preparatów

Notatki:

Goździk kropkowany (Dianthus deltoides L.)

Zasady przygotowania i stosowania preparatów:

1. Stosuj tylko świeżo zmielony surowiec.

2. Nie miel surowca na zapas.

3. Napar zaparza się pod przykryciem.

4. Napar z mlekiem jest smaczniejszy dla dzieci.

5.  W trakcie przeziębienia pij częściej ale w mniejszych dawkach.

6. Olejki eteryczna i wiele innych substancji rozpuszcza się w alkoholu, dlatego oprócz naparu, warto przygotować nalewkę.

Co sprawia że goździki działają?
Sekretem goździków jest bukiet aktywnych substancji wśród których znajdziemy duże ilości olejku eterycznego - aż do 20%. Będzie można to wyczuć kubkami smakowymi tak samo jak cierpkie garbniki, których jest tam od 10 do 20% i liczne polifenole, które oczyszczają organizm.
Pierwsze skrzypce w tej roślinie gra eugenol, który stanowi ponad 70% olejku eterycznego goździków i ma bardzo szerokie spektrum leczniczego działania.

Wykazuje właściwości:

1. Antyoksydacyjne
2. Rozgrzewające
3. Antybakteryjne, przeciwgrzybicze, przeciwwirusowe, przeciwpasożytnicze,
4. Przeciwbólowe,
5. Przeciwzapalne,
6. Odkażające,
7. Przyspiesza produkcję śluzów ochronnych.

Stosuj na:

• Przeziębienie
• Zatkane zatoki
• Zaburzenia błon śluzowych
• Przewlekłe zapalenia gardła i migdałków
• Zimne stopy i ręce
• Zaburzenie krążenia krwi
• Zakażenia grzybicze
• Zakażenia bakteryjne
• Zakażenia wirusowe
• Zakażenia pasożytnicze
• Osłabioną odporność
• Zaburzenia trawienia
• Nadmierne gazy i wzdęcia
• Przykry zapach z jamy ustnej
• Ból zęba
• Stany zapalne
• Stłuszczenie wątroby
• Osteoporozę i osłabienie kości
• Reumatyzm
• Ochronę przed nowotworami
• Wrzody żołądka
• Choroby skóry
• Rzucenie palenia
• Goździki są afrodyzjakiem i zwiększają popęd seksualny

Dodatkowe zastosowanie preparatów:

1. Płukanki do gardła i migdałków
2. Maść działa przeciwzmarszczkowo
3. Okłady do przemywania skóry objętej stanem zapalnym

Uważaj na łączenie goździków z ziołami które wpływają na krzepliwość krwi jak np.

• imbir,
• cynamon,
• kurkuma,
• wierzba,
• oregano,
• czosnek,
• żeń-szeń,
• koper.

Nie stosuje się ich z lekami o podobnym profilu działania, czyli z lekami przeciwkrzepnącymi. Do takich najpopularniejszych zalicza się:

• Aspirynę,
• Ibuprofen,
• Heparynę,
• Warfarynę,
• Naproxen,
• Diklofenak.

Goździków nie stosuje się przed zabiegami chirurgicznymi, żeby nie było problemów z krzepnięciem krwi. Osoby mające hipoglikemie oraz nadciśnienie nie powinny stosować silnych ekstraktów z goździków. Nie stosuje się też u kobiet w ciąży, matek karmiących piersią i dzieci poniżej drugiego roku życia, ze względu na brak wystarczających danych w tych przypadkach.

Czego dowiesz w tym wideo?

• Prosty przepis na napar z czosnku niedźwiedziego na odporność

Prosty przepis na napar mleczny z czosnku niedźwiedziego

Do przygotowania mlecznego naparu można użyć zarówno świeże jak i suszone liście, które dobrze rozdrabniamy i 2 łyżeczki zalewamy około 200ml zagotowanego mleka. Teraz napar odstawiamy na 15 minut do naciągnięcia i po tym czasie można pić 3-4 razy dziennie w ilości około 200ml na jedną dawkę dzieci mogą pić po 100-150ml. Tak przygotowany napar działa wykrztuśnie, napotnie, odkażająco i wzmacnia organizm w trakcie przeziębienia.